Kathmandu
Cancer Center
Kathmandu
Cancer Center
डाक्टरले "इम्युनोथेरापी" वा "इम्यूनो थेरापी" सुझाउँदा धेरै प्रश्न मनमा आउनु स्वाभाविक हो — के हुन्छ, कति खर्च लाग्छ, र यसले साँच्चै काम गर्छ कि गर्दैन। यहाँ सामान्य भाषामा जवाफ दिइएको छ।
यी सामान्य जानकारी मात्र हुन्; तपाईंको लागि उपयुक्त उपचार योजना KCC को क्यान्सर विशेषज्ञले मात्र तय गर्नुहुन्छ।
इम्युनोथेरापीबारे छोटो भिडियो व्याख्या - डा सिमित सापकोटा ।
यो किमोथेरापीभन्दा कसरी फरक हो, कुन क्यान्सरमा प्रयोग हुन्छ, र कुन बायोमार्कर हेरिन्छ।
इम्युनोथेरापी क्यान्सर उपचारको एउटा आधुनिक पद्धति हो। यसले किमोथेरापीले जस्तो क्यान्सरका कोषहरूलाई सिधै नमारेर बिरामीको आफ्नै शरीरको रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता (Immune system) लाई बलियो बनाउँछ। मजबुत भएको यही प्राकृतिक शक्तिले क्यान्सरका कोषहरूलाई पहिचान गरेर नष्ट गर्छ।
होइन, यी दुई पूर्ण रूपमा फरक उपचार हुन्। किमोथेरापीले तीव्र गतिमा बढिरहेका क्यान्सर कोष र केही स्वस्थ कोष दुवैलाई सिधै असर गर्छ। इम्युनोथेरापीले भने शरीरको आफ्नै सिपाही अर्थात् इम्युन सिस्टमलाई क्यान्सरविरुद्ध लड्न तालिम दिने काम गर्छ — त्यसैले कपाल झर्ने वा गल्ने समस्या निकै कम हुन्छ।
नेपालमा विशेषगरी यी क्यान्सरमा इम्युनोथेरापी बढी प्रयोग भइरहेको छ:
यी बाहेक अन्य केही क्यान्सरमा पनि बायोमार्कर अनुसार प्रयोग हुन सक्छ। अन्तिम निर्णय ट्युमर बोर्डले गर्छ।
बायोप्सी रिपोर्टको विस्तृत पुनरावलोकन, PD-L1/MSI/dMMR/TMB जस्ता बायोमार्कर परीक्षण, कलेजो-मिर्गौलाको अवस्था, पुरानो रोग, औषधि र गर्भावस्था स्थितिको मूल्याङ्कन।
क्यान्सरको प्रकार अनुसार फरक पर्छ। प्रमुख बायोमार्करहरू:
यी सबै जाँच सधैं सबै बिरामीलाई चाहिन्छ भन्ने छैन। डाक्टरले क्यान्सरको प्रकार, स्टेज र उपचारको लक्ष्य हेरेर कुन जाँच चाहिन्छ निर्णय गर्छ।
पहिलो साइकल सुरु हुनुअघि केके जाँच हुन्छ, उपचार कसरी दिइन्छ, र कसलाई दिनु हुँदैन।
पहिलो साइकल सुरु हुनुअघि हाम्रो टिमले सामान्यतया यी कुरा जाँच्छ:
क्यान्सर प्रकार र बिरामीको अवस्था अनुसार थप जाँच पनि गर्नुपर्न सक्छ।
इम्युनोथेरापीका औषधिहरू सामान्यतया नसाबाट सुई (IV Infusion) मार्फत दिइन्छ। अस्पतालमा भर्ना भइरहनु पर्दैन — डे-केयरमै उपचार गराएर त्यही दिन घर फर्कन सकिन्छ।
इन्फ्युजनपछि अचानक ज्वरो, काँप, छालामा दाना, सास फेर्न गाह्रो वा बेचैनी भए तुरुन्तै नर्स/डाक्टरलाई भन्नुहोस्।
इम्युनोथेरापी सबैलाई उस्तै उपयुक्त हुँदैन। निम्न अवस्थामा डाक्टरले जोखिम-फाइदा राम्ररी हेरेर निर्णय गर्छ:
यी अवस्था भए पनि सधैं इम्युनोथेरापी नै दिनु हुँदैन भन्ने छैन — ट्युमर बोर्डले केस-अनुसार निर्णय गर्छ। आफ्नो सबै पुरानो रोग र औषधिको जानकारी डाक्टरलाई दिनुहोस्।
के ध्यान दिने, र कहिले तुरुन्त डाक्टरलाई भन्ने।
किमोथेरापीको तुलनामा कपाल झर्ने, धेरै बान्ता हुने वा असाध्यै गल्ने समस्या निकै कम हुन्छन्। तर इम्युन सिस्टम बढी सक्रिय हुने भएकाले कहिलेकाहीँ आफ्नै स्वस्थ अंगमा असर गर्न सक्छ।
छालामा डाबर आउने वा चिलाउने, लगातार पखाला लाग्ने, फेरिएको खोकी वा सास फेर्न गाह्रो हुने, र थाइराइडमा उतारचढाव।
KCC सम्पर्क: ☎ 01-5091629 · WhatsApp: 9818-226237
इन्फ्युजनपछि केही दिन ज्वरो, असामान्य थकान, लगातार पखाला/पेट दुख्ने, छालामा दाना वा चिलाउने, र सास फेर्न गाह्रो/नयाँ खोकी — यीमा नजर राख्नुहोस्।
लक्षण दुई दिनभन्दा बढी रहे वा बढ्दै गए ढिलो नगरी अस्पताल सम्पर्क गर्नुहोस्।
तर माथिको रातो बाकसमा दिइएका कुनै पनि लक्षण देखिए तुरुन्तै, कुर्नु नपरी, डाक्टरलाई भन्नुहोस्।
खर्च कत्तिको हुन्छ, र सुलभ बनाउने विकल्पहरू के के छन्।
अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्डको पूर्ण मात्रा (240mg) निकै महँगो हुन्छ — अमेरिकामा एउटै साइकलको लिस्ट प्राइस लगभग $8,100 (करिब रु. १२ लाख ४० हजार) पर्छ। नेपालमै उही पूर्ण मात्रा लिँदा पनि प्रति साइकल करिब रु. १,४०,०००–१,६०,००० पर्न सक्छ।
तर KCC ले २०२२ देखि दिँदै आएको लचिलो/कम-मात्रा (Flexible/Low-Dose) प्रोटोकलमा (DELII अनुसन्धानमा प्रयोग भएको 20mg मात्रा) प्रति साइकल लागत करिब रु. १२,०००–१५,००० सम्ममा झर्छ। यो औषधिको मात्र लागत हो; परामर्श, इन्फ्युजन र ल्याब जाँचको खर्च थपिन सक्छ।
यो अनुमानित खर्च हो, अन्तिम खर्च होइन। औषधिको मात्रा, क्यान्सरको प्रकार, शरीरको तौल, साइकल संख्या, जाँच, supportive care, भर्ना, emergency र औषधि उपलब्धता अनुसार खर्च फरक पर्छ। परामर्श, इन्फ्युजन, ल्याब, स्क्यान र अन्य खर्च थपिन सक्छ। अन्तिम योजना र खर्च डाक्टरको सिफारिसपछि मात्र निश्चित हुन्छ।
पूरा लागत विश्लेषण र अनुसन्धान पढ्नुहोस्टाटा मेमोरियल अस्पताल (मुम्बई) को नेतृत्वमा भएको ठूलो अनुसन्धान (DELII Trial, Journal of Clinical Oncology 2026) मा ५०० भन्दा बढी बिरामीलाई मानक मात्राको लगभग १/१२ मात्रामा nivolumab दिँदा किमोथेरापी-मात्र भन्दा राम्रो नतिजा देखियो — बाँच्ने अवधि बढी, साइड इफेक्ट कम।
यसलाई पूर्ण मात्रासँग सिधै तुलना गर्ने अनुसन्धान अझै भएको छैन, त्यसैले दुवै ठ्याक्कै उस्तै नतिजा दिन्छन् भन्न सकिँदैन — तर यसले किमोथेरापी-मात्र भन्दा प्रस्टै राम्रो नतिजा दिन्छ भन्ने पुष्टि भइसकेको छ।
कम मात्रा सबैका लागि मानक उपचार होइन। DELII Trial जस्ता अध्ययनमा चुनिएका बिरामीमा लाभ देखिए पनि पूर्ण मात्रासँग सिधै तुलना गर्ने ठूलो अध्ययन अझै छैन। यो ट्युमर बोर्डको निर्णय, निगरानी र उपयुक्त केसमा मात्र प्रयोग गर्नुपर्छ। आफ्नो केसका लागि कुन मात्रा ठीक हुन्छ, डाक्टरसँग छलफल गर्नुहोस्।
क्यान्सरको प्रकार र औषधिले शरीरमा कत्तिको राम्रो काम गरिरहेको छ भन्ने कुरामा भर पर्छ। राम्रो प्रतिक्रिया देखिएमा सामान्यतया एकदेखि दुई वर्षसम्म जारी राख्न सकिन्छ, र बिचबिचमा सिटी वा पेट स्क्यान गरेर प्रगति हेरिन्छ।
धेरै बिरामीले भारतमा उपचार सुरु गरेपछि आवत-जावतको खर्च र थकानका कारण काठमाडौंमै निरन्तरता खोज्नुहुन्छ। यो सामान्य कुरा हो, र सम्भव छ।
WhatsApp वा इमेलमार्फत treatment summary, बायोप्सी/बायोमार्कर रिपोर्ट, स्क्यान, र अहिलेसम्म दिइसकेका साइकलहरूको विवरण पठाउनुभयो भने KCC ले औषधि उपलब्धता पुष्टि गरेर केही दिनभित्रै उही साइकल तालिका अनुसार निरन्तरता दिन्छ।
इम्युनोथेरापी दुई स्थानमा उपलब्ध छ — तपाईंलाई सजिलो पर्ने ठाउँबाट सुरु गर्नुहोस्।
पूर्ण डे-केयर इन्फ्युजन सेवा, ट्युमर बोर्ड, र सबै क्यान्सर विशेषज्ञ यहीं उपलब्ध। बाहिरी जिल्लाबाट आउने बिरामीका लागि निःशुल्क रिङरोड पिकअप।
☎ 01-5091629 · WhatsApp: 9818-226237
WhatsApp गर्नुहोस्— Kolkata Sweets संगै।
☎ 01-5312123 · WhatsApp: 9763-490950
WhatsApp गर्नुहोस्हरेक निर्णय ट्युमर बोर्डले सामूहिक रूपमा गर्छ।
हाम्रो अनुभवी क्यान्सर रोग विशेषज्ञहरूसँग परामर्श लिनुहोस् र आफ्नो अवस्था अनुसारको सही उपचार योजना बनाउनुहोस्।
Book Appointment
